Bệnh viện Hữu Nghị Bắc Kinh bổ sung tư thế nằm sấp cho một số ca xạ trị

Bệnh viện Hữu Nghị Bắc Kinh, trực thuộc Đại học Y khoa Thủ đô, đã đưa bàn đỡ thân và vú tư thế nằm sấp vào sử dụng tại khoa xạ trị. Báo cáo ngày 26 tháng 10 năm 2026 mô tả thêm một lựa chọn tư thế điều trị cho ung thư vú và một số khối u bụng hoặc vùng chậu. Đến thời điểm công bố, gần 100 bệnh nhân đã được xạ trị trong tư thế này.

Vì sao tư thế có thể thay đổi kế hoạch

Nằm ngửa vẫn là tư thế phổ biến nhất trong xạ trị. Tuy nhiên, hình thể, vị trí u và các cơ quan lân cận khác nhau nên một tư thế không tạo phân bố liều tối ưu cho mọi người. Nằm sấp thay đổi tương quan không gian giữa vùng đích và mô lành xung quanh.

Ở một số bệnh nhân ung thư vú, nhất là người có vú lớn, bàn đỡ cho mô vú buông tự nhiên ra xa thành ngực và phổi cùng bên điều trị. Bệnh viện mô tả đây là cách có thể giảm mô phổi lành trong trường chiếu và giảm phơi nhiễm tim, đặc biệt với ung thư vú trái. Mô trải tự nhiên hơn cũng có thể hạn chế nếp gấp da và vùng liều cao cục bộ. Đây là lợi điểm lập kế hoạch ở bệnh nhân phù hợp, không phải lý do đổi tư thế cho mọi ca xạ trị vú.

Lựa chọn cho một số u vùng chậu

Bàn đỡ thân nâng đỡ bụng và để một khoảng mở phía dưới. Khi nằm sấp, trọng lực có thể đưa một phần ruột non ra xa vùng chiếu xạ ở chậu. Với ung thư trực tràng và một số u vùng chậu khác, điều này có thể giúp giảm liều vào ruột non. Kết cấu sợi carbon và các điểm đỡ nhằm duy trì tư thế ổn định.

Bệnh viện còn sử dụng cố định bằng vật liệu nhiệt dẻo để cải thiện khả năng tái lập tư thế. Thiết bị chỉ là một phần của quy trình gồm mô phỏng, thu nhận hình ảnh, vẽ thể tích đích, lập kế hoạch, kiểm tra tư thế và thực hiện điều trị.

Hình ảnh và đánh giá từng người vẫn là trọng tâm

Máy CT mô phỏng lỗ rộng và mô phỏng MR cung cấp thông tin bổ sung về u và cơ quan lành. Hướng dẫn bằng hình ảnh trên máy gia tốc tuyến tính kiểm tra tư thế bệnh nhân và vị trí đích trong điều trị. Có thể chọn VMAT theo đặc điểm u; CT 4D được dùng để đánh giá chuyển động hô hấp khi yếu tố này liên quan đến kế hoạch.

Bệnh viện báo cáo giảm liều mô lành và tổn thương liên quan trong kinh nghiệm sử dụng, nhưng thông báo không đưa ra dữ liệu so sánh chi tiết giữa các nhóm bệnh nhân. Với người cân nhắc điều trị, điểm mới cụ thể là thêm một tư thế trong xạ trị cá thể hóa tại khoa đang hoạt động. Nội dung nên trao đổi là giải phẫu và vị trí u có phù hợp hay không, cùng cách toàn bộ kế hoạch hình ảnh và điều trị bảo vệ cơ quan gần đó.